Srbija Vesti
email Pošalji prijatelju
print Verzija za štampu Plain text Samo tekst Komentari Komentara (1)

Svako ima svog fašistu

Jobik podržava Pokret mađarske nade

Veličina slova: Decrease font Enlarge font
Ideološki bliski: Gabor Vona i Laslo Balint
Ideološki bliski: Gabor Vona i Laslo Balint
Photo: hungarianambiance.com

Nakon što se premijer Mađarske Viktor Orban nedavno javno izjasnio da će na izborima u Srbiji podržati Savez vojvođanskih Mađara (SVM) i da će lično učestvovati u izbornoj kampanji te političke partije, predsednik neofašističkog opozicionog mađarskog pokreta Jobik Gabor Vona je pozvao Mađare u Vojvodini da na izborima podrže Pokret mađarske nade (PMN) sa čijim je predsednikom Laslom Balintom u dugogodišnjoj prisnoj ideološkoj vezi, istovremeno naglasivši da podržava sve programske ciljeve ovog Pokreta. Političke metode Jobika i PMN su gotovo identične što najbolje ilustruje činjenica da je upravo Pokret tražio uvođenje "civilnih straža" na severu Vojvodine, očito nalik onima koje Jobik već neko vreme organizuje u Mađarskoj, a koje su uperene prvenstveno protiv građana romske nacionalnosti. Sam Gabor Vona je takođe poznat po opasnim govorima o Mađarskoj "bez Jevreja, Roma i nacionalnih manjina", idejama koje promovišu i organizacije krajnje desnice u Vojvodini i Srbiji. Pre nekoliko godina njegova stranka je u okviru izborne kampanje za evropski parlament nastupila sa sloganom "Mađarska Mađarima"

Pre nekoliko dana gost Jobika (Jobbik Magyarországért Mozgalom) u Budimpešti bio je predsednik Pokreta mađarske nade (Magyar Remény Mozgalom) iz Vojvodine Laslo Balint.

Na konferenciji za novinare nakon sastanka sa predsednikom PMN Gabor Vona je pomenuo predstojeće pokrajinske i republičke izbore u Srbiji, koji se održavaju 6. maja, "presudnim", dok su se domaćin i gost složili da je zajednički cilj obeju stranaka "obezbeđivanje budućnosti Mađara".

"Pokret mađarske nade je veoma sličan Jobiku jer je sastavljen od mladih ljudi koji se bore u teškoj bici protiv kompromitovanih mađarskih partija u Vojvodini s ciljem da zastupaju istinske interese Mađara u toj pokrajini", kazao je Vona, a prenosi partijsko glasilo Jobika portal "Barikade" (Barikád).

Na konferenciji za štampu je naglašno da "Jobik podržava sve programske ciljeve Pokreta mađarske nade" i istovremeno poziva vojvođanske Mađare da glasaju za Pokret, odnosno, kako je rečeno, jedinu nacionalnu stranku koja je zainteresovana da zastupa interese etničkih Mađara u Srbiji.

Obuzdan: Gabor, Laslova podrška
Photo: jobbikmagyarorszagmozgalom.network.hu

Predsednik Pokreta mađarske nade Laslo Balint je izjavio da Pokret deluje samostalno kako bi obezbedio istinsku nacionalnu alternativu etničkim Mađarima u Srbiji. Balint se takođe osvrnuo i na nedavno usvojeni srpski Zakon o vraćanju imovine i nadoknadi za koji kaže da "ponovo uvodi kolektivnu krivicu mađarskog naroda".

"Novi zakon je usvojen, međutim, ne pruža rešenje u velikom broju konkretnih pitanja i dalje nosi anti-mađarska osećanja", rekao je Balint.

Prema rečima predsednika Pokreta mađarske nade, podrška članstvu Srbije u EU bila je greška mađarske vlade.

"Mađarska treba da ima izgrađene uslove u pogledu poštovanja manjinskih prava u zamenu za podršku Mađarske, kao što je to urađeno u slučaju Rumunije, nažalost, to se nije dogodilo (u slučaju Srbije) i Mađarska je propustila još jednu priliku da efikasno zaštiti etničke Mađare i njihova prava u Vojvodini", naglasio je predsednik PMN.

Značajna promena: Laslo Balint
Photo: Facebook

Pokret mađarske nade je zajedno sa Demokratskom strankom vojvođanskih Mađara, Demokratskom zajednicom vojvođanskih Mađara i Građanskim savezom Mađara, 22. decembra 2011. godine, u Subotici, formirao koaliciju "Mađarski preokret", koja će se prema njihovim rečima, između ostalog zalagati i za teritorijalnu autonomiju sredina u pokrajini u kojima su Mađari većina. Predstavnici ovih stranaka tvrde da su manjinske partije do sada vlastima u Srbiji "služile samo za slikanje i pokazivanje Evropskoj uniji", te žele aktivnije učešće u procesu odlučivanja.

Ko podržava Pokreta mađarske nade

Jobbik Magyarországért Mozgalom (prevedno na srpski: Pokret za bolju Mađarsku) kao politička stranka osnovana je krajem 2003. godine, dok je od 2002. godine, kada je prvobitno osnovan Jobik funkcionisao kao desničarsko omladinsko udruženje, odnosno forum mladih pod nazivom Jobboldali Ifjúsági Közösség, kraće - Jobbik.

Pred nacionalne izbore 2006. godine Jobik ulazi u savez sa još dve ultradesničarske partije, strankom Mađarske pravde i MIEP, i sa njima osniva alijansu MIEP - Jobik Treći put. Ipak, savez je uspeo da osvoji tek 2,2 odsto glasova, a Jobik je za izborni debakl okrivio koalicione partnere i raskinuo savez sa njima. Nastavivši samostalno, Jobik u predstojećem periodu namerava da profitira na opštem porastu nacionalističkih osećanja Mađara nezadovoljnih postojećim stanjem u društvu, prvenstveno svojim ekonomskim statusom. U aktuelnim uslovima Jobik se odlučuje da profiliše svoje delovanje i stoga objavljuje dokument, smišljeno nazvan po mađarskom nacionalisti i anti-Habsburgovcu s početka 17. veka vojvodi Gaboru Betlenu, u kojem se naglašava da zemlja pati od "krize ustavnosti" i velike korupcije. Shodno populističkoj politici koju zastupa Jobik se mobiliše prvenstveno na lokalnom nivou i pritom insistira na proverenim stereotipima otvoreno iznoseći svoje percepcije pa i predrasude u vezi nacionalnih i rasnih manjina, u prvom redu Roma, koje u svojim javnim govorima stigmatizuju kao najveće krivce za porast kriminala u državi i u tu svrhu lansiraju izraz "ciganski kriminal".

Za Rome spremni: Čuvari mađarskog voća i povrća
PHOTO/EPA:ATTILA KOVACS

Nakon neuspeha na izborima 2006. godine, već u junu naredne Vona je osnovao svojevrsnu paramilitarnu organizaciju pod nazivom Mađarska garda (Magyar Gárda), koja prema rečima osnivača treba da postane "jezgro" buduće nacionalne garde, sa namerom da aktivno učestvuje između ostalog i u "jačanju nacionalne samoodbrane" i "održavanju javnog reda i mira". Međutim, početkom jula 2009. godine mađarski Apelacioni sud je zabranio rad Mađarskoj gardi uz obrazloženje da su aktivnosti ove organizacije delovali protiv ljudskih prava manjina zajemčenih Ustavom Mađarske. "Mađarska garda" je pre zabrane uspela da organizuje desetine ratobornih marševa i sličnih okupljanja.

Na evropskim parlamentarnim izborima 2009. godine Jobik se već uveliko profilisao kao neofašistička stranka i u izbornu trku ulazi sa sloganom "Mađarska Mađarima", dok je nosilac liste, umesto predsednika Vone, bila budimpeštanska advokatica Kristina Morvaji. Predizborna kampanja ove stranke obilovala je antiromskim i antisemitskim porukama i parolama. Uprkos takvom diskursu i terenskim aktivnostima, neofašistička partija na izborima dobija poverenje 427,773 glasača, osvaja 14,77 odsto biračkog tela, odnosno tri mesta u Evropskom parlamentu, i na taj način postaje treća najsnažnija politička partija u Mađarskoj.

Na parlamentarnim izborima koji su održani 11. i 25. aprila 2010. godine, Jobik je osvojio 855,436 glasova (16.67%), odnosno 47 mandata, i time "zacementirao" treće mesto na političkoj sceni u Mađarskoj. Na lokalnim izborima koji su se održali s jeseni iste godine neofašisti su u svojoj propagandi otišli korak dalje pa su u predizbornoj kampanji koristili rasistički video spot. U spotu je prikazana mlada žena koja se plaši da izađe na ulicu i u trenutku kada se pojavljuje, prilika sa kapuljačom pita: "Da li je ciganskim kriminalcima dozvoljeno da rade sve što hoće?" Brojni mediji su zahtevali od Suda da ne dozvoli emitovanje tog spota, međutim, mađarski Vrhovni sud podržao je odluku izborne komisije da se državnim elektronskim medijima naloži da emituju Jobikov predizborni spot.

Romi čine oko šest odsto od oko 10 miliona stanovnika Mađarske i često su izloženi diskriminaciji u školama, stanovanju i prilikom zapošljavanja i veoma su siromašni. Igrajući na kartu "ciganskog kriminala" i koristeći ekonomske teškoće u zemlji, neofašistički Jobik beleži sve veću popularnost. Prema anketi urađenoj u septembru 2011. godine Jobik ima 18 odsto podrške među glasačima i po prvi put od izbora 2010. ima bolji rejting u poređenju sa socijalistima (Magyar Szocialista Párt, MSZP), koji su "pali" na 15 procenata, dok istovremeno vladajuća mađarska partija Fides (Fidesz - Magyar Polgári Szövetség) ima 59 odsto podrške u biračkom telu.

Mađarska kao "zapadni bastion" Turanske alijanse

Ipak, ideološke smernice ove ekstremističke stranke nisu zasnovane samo na dnevnopolitičkim temama iako iste, svakako, dominiraju. Jobikovo tumačenje mađarskog nacionalizma uključuje pored ostalog i izvesnu ideologiju koja ističe poreklo Mađara iz Centralne Azije pa zbog toga i sam predsednik Vona često javno favorizuje alternativu koja bi značila okretanja Mađarske od Zapada ka "istoku" i s tim u vezi zagovara Mađarsku kao svojevrsni "zapadni bastion" takozvane Turanske alijanse (Turan - drevni persijski izraz za Centralnu Aziju, prim. aut.).

Jobikovi streličasti krstovi

Pripadnici Jobika su učestvovali u brojnim incidentima, kao i većim neredima, poput onog iz 2008. godine kada su blokirali saobraćaj na bivšem graničnom prelazu iz Mađarske prema Slovačkoj, zahtevajući da se puste iz zatvora uhapšeni mađarski huligani koji su pravili nerede na fudbalskoj utakmici u slovačkom gradu Dunajska Streda.

Porodični portret: Vona okružen svojim gardistima
Photo: georgeszirtes.blogspot.com

Najveći incidenti u kojima su pripadnici Jobika imali velikog udela ipak su zabeleženi na proleće 2011. godine. Paramilitarna organizacija "Za bolju budućnost" bliska Jobiku, koja je svoje ime izvukla iz slogana Hitlerove nacističke omladine, ušla je u selo Đenđešpata (Gyöngyöspata) početkom marta i uspostavila patrole prateći Rome i sprečavajući ih da uđu u prodavnice. Zlostavljanje je doživelo vrhunac 10. marta kada je oko 1.000 u crno obučenih neofašista marširalo kroz selo, od kojih su neki bili naoružani agresivnim psima, bičevima i lancima. Među mnogim mestima koja su bila na meti je i Hajduhadaz, gradić sa 13.000 stanovnika na istoku zemlje, gde su pripadnici ekstremne mađarske desnice patrolirali mestom navodno nagledajući da Romi ne pokradu voćnjake i povrtnjake. Godinu dana kasnije gotovo identičan izgovor za uspostavljanje "civilne straže" u pojedinim vojvođanskim mestima čuće se iz Pokreta mađarske nade. Mađarska policija je u jednom trenutku tvrdila da je sprečila okupljanje neofašista u selima sa velikom romskom populacijom, međutim, ispostavilo se drugačije, pa su nesrećni Romi bili priseljeni da odlaze u zbeg pred mađarskim ekstremistima.

Poslednji incident dogodio se početkom 2012. godine, na protestu protiv Evropske unije u organizaciji Jobika, kada ekstremisti pozivali na izlazak Mađarske iz evropskog bloka, a dva poslanika neofašističke partije zapalili su zastavu EU ispred kancelarije Evropske komisije u Budimpešti.

Koliko je Mađarska "potonula" u desni ekstremizam govori i činjenica da fašistička organizacija 64 Županije, uz blagoslov države, organizuje i takozvane nacionalne dečije kampove (Nemzeti Gyerektabor), za decu između 10 i 14 godina.

Političke metode Jobika i PMN su gotovo identične što najbolje ilustruje činjenica da je upravo Pokret tražio uvođenje "civilnih straža" na severu Vojvodine, očito nalik onima koje Jobik već neko vreme organizuje u Mađarskoj, a koje su uperene prvenstveno protiv građana romske nacionalnosti. Sam Gabor Vona je takođe poznat po opasnim govorima o Mađarskoj "bez Jevreja, Roma i nacionalnih manjina", idejama koje promovišu i organizacije krajnje desnice u Vojvodini i Srbiji.

"Civilne straže" u Vojvodini

U Bačkom Petrovom Selu nedavno je formirana "civilna straža" na inicijativu stranke Pokret mađarske nade, kako navode organizatori, "s ciljem da se spreče učestale sitne krađe na imanjima meštana". Predsednik PMN Laslo Balint je početkom marta u izjavi za agenciju MTI, koju je preneo portal Vajdasagma (Vojvodina danas), rekao da su službe formirane i u Čantaviru i najavio je da će se isto dogoditi i u Bačkom Gradištu, dodajući da je reč o multietničkoj službi.

Druženje u Subotici 2009. godine: NN, Gabor Vona, Zoran Šećerov i Laslo Balint
Photo: Stock

Očito je da matrica postoji, a u prilog tome govore i neke činjenice iz skorije istorije. Naime, u junu 2009. godine u Subotici je osnovana stranka Mađarska koalicija na čijem čelu se našao Laslo Balint. Prilikom prezentacije Mađarske koalicije, Balint, koji je svojevremeno bio i član Demokratskog saveza vojvođanskih Mađara, istakao je pored ostalog da će se stranka "zalagati za potpunu autonomiju Vojvodine i uvođenje civilne policije u mestima gde su Mađari većinsko stanovništvo, kao i tamo gde im je sigurnost ugrožena". Jedan od prvih zvaničnih gostiju novoformirane organizacije bio je upravo lider neofašističkog Jobika Gabor Vona. Ubrzo nakom Vonine posete tek osnovana Mađarska koalicija uputila je otvoreno pismo gradonačelniku i predsedniku Skupštine grada Subotice u kojem je između ostalog predložila da se uvedu multietničke civilne straže, "zbog porasta nasilja i kriminala u gradu". Nekoliko meseci kasnije stranka menja ime i registruje se po nazivom Pokret mađarske nade, dok predsednik ostaje isti.

SVM se ogradio od ekstremista

Predsednik Saveza vojvođanskih Mađara (SVM) Ištvan Pastor je početkom godine odbacio je mogućnost zajedničkog nastupa te stranke na predstojećim izborima sa koalicijom „Mađarski preokret“ zbog, kako je naglasio, "ekstremističkih ideja koje zastupaju pojedine članice te koalicije". Predsednik Demokratske stranke vojvođanskih Mađara (DSVM) Andraš Agošton pre toga je javno pozvao predsednika SVM da se uključi u koaliciju sa četiri manje mađarske partije, izjavivši da bi u "nacionalnom interesu te manjine bilo da se i njena najveća stranka, Savez vojvođanskih Mađara, pridruži toj koaliciji".

Inače, pripadnici neofašističkog Jobika imaju kontakte i sa pojedinim mađarskim političkim partijama u susednoj Hrvatskoj, pa su tako krajem maja prošle godine posetili Osijek, gde su ih ugostili članovi rukovodstva Demokratske zajednice Mađara Hrvatske (DZMH).

star
Oceni
2.97
Ostali članci iz rubrike Vesti
image

Đuzepe Manco, italijanski ambasador u Beogradu

Rim traži nagradu za Srbiju

image

Premladi za nostalgiju, prestari za čekanje

Mi smo ovde i bioskop je naš

image

Ivica Dačić, ministar spoljnih poslova

Šešelj nije politički faktor da se vlada izjašnjava o njemu

image

Beograd, Urgentni centar

Beko pušten na kućno lečenje

image

Nova krivična prijava protiv lidera DS

Pajtićev obrazac za pljačkanje Vojvodine

image

Johanes Han, evropski komesar za susedstvo i pregovore o proširenju

Srbija je na dobrom putu i želim da je podržim